شكسته شود ، مهرى را كه بر اين گونه اشياء مىزنند « خاتم » مىگويند ، و از آنجا كه در گذشته گاهى از گلهاى سفت و چسبنده براى اين مقصد استفاده مىكردند لذا در متون بعضى از كتب معروف لغت در معنى خاتم مىخوانيم « ما يوضع على الطينة » ( چيزى بر گل مىزنند ) ( 1 ) . اينها همه به خاطر آن است كه اين كلمه از ريشه « ختم » به معنى « پايان » گرفته شده ، و از آنجا كه اين كار ( مهر زدن ) در خاتمه و پايان قرار مىگيرد نام « خاتم » بر وسيله آن گذارده شده است . و اگر مىبينيم يكى از معانى « خاتم » انگشتر است آن نيز به خاطر همين است كه نقش مهرها را معمولا روى انگشترهايشان مىكندند ، و به وسيله انگشتر نامه‌ها را مهر مىكردند ، لذا در حالات پيامبر ص و ائمه هدى ع و شخصيتهاى ديگر از جمله مسائلى كه مطرح مىشود نقش خاتم آنها است . مرحوم « كلينى » در « كافى » از امام صادق ع چنين نقل مىكند : ان خاتم رسول اللَّه كان من فضة نقشه محمد رسول اللَّه : « انگشتر پيامبر از نقره بود و نقش آن محمد رسول اللَّه بود » ( 2 ) . در بعضى از تواريخ آمده است كه يكى از حوادث سال ششم هجرى اين بود كه پيامبر انگشتر نقش دارى براى خود انتخاب فرمود و اين به خاطر آن بود كه به او عرض كردند پادشاهان نامه‌هاى بدون مهر را نمىخوانند ( 3 ) . در كتاب « طبقات » نيز آمده است هنگامى كه پيامبر گرامى اسلام تصميم گرفت دعوت خود را گسترش دهد ، و به پادشاهان و سلاطين روى زمين نامه بنويسد دستور داد انگشترى برايش ساختند كه روى آن « محمد رسول اللَّه » حك شده

--> ( 1 ) لسان العرب و قاموس اللغة ماده ختم ( الخاتم ما يوضع على الطينة ) . ( 2 ) اين خبر را بيهقى نيز در سنن جلد 10 صفحه 128 آورده است . ( 3 ) سفينة البحار جلد 1 صفحه 386 .